Develalesi

Glaucium grandiflorum

(Gelincik, Boynuzlu haşhaş, Çanak kıran, Gülgülüm, Çömlekçatlatan, Boynuzlu Gelincik)

30-50 cm kadar boylanabilen, bir, iki veya çok yıllık otsu bir bitki türüdür. Taban yaprakları , veya ; loblar ters yumurtamsı - dikdörtgenimsi, keskin dişli; gövde yaprakları benzer, ancak daha küçük ve tabanı sapı kavrar formdadır. Çiçeklenme dönemi Haziran-Temmuz ayları arasında; 1-5 cm, -; 1.5-6 cm, koyu portakal rengi - kızıl arası bir renkte ve taban kısmı koyu beneklidir. Baklamsı meyve , 10-20 cm uzunlukta ve çok tohumludur.
Yeni gözlem bildir



Kömüşini / Kulu / Konya - Mayıs 2020 © Mustafa Gökmen


Görseller

Gözlemler

Ekoloji/Habitat

Genellikle deniz seviyesi ile 1850 m yükseklikler arasında; bozkırlar, tarlalar ve çorak arazilerde gözlenebilirler.

Sınıflandırma

Kısa kısa...

Türkiye'de iki alt türü ve 4 varyetesi vardır:

  1. G.grandiflorum subsp. grandiflorum var. grandiflorum: çok yıllık; çiçek kümesi sapı meyve zamanı dik; meyveler düz.
  2. G.grandiflorum subsp. grandiflorum var. torquatum: çok yıllık; çiçek kümesi sapı meyve zamanı bükülmüş durumda; meyve yay gibi bükülü. 
  3. G.grandiflorum subsp. refractum var. corniculatum: bir veya iki yıllık; çiçek kümesi sapı meyve zamanı dik; meyveler az çok düz, bükük değil.
  4. G.grandiflorum subsp. refractum var. refractum: bir veya iki yıllık; çiçek kümesi sapı meyve zamanı bükülmüş durumda; meyve yay gibi bükülü.
Cins adını boynuza benzeyen meyvesinden alır.

Bitkinin genelinde protopin, sanguinarin, glausin benzeri alkaloitler, tohumlarındaysa sabit yağ bulunur.

Etimoloji ve kısaltmalar

Glaucium Yunancada `grimsi yeşil, deniz yeşili` anlamına gelen glaukos kelimesinden türetilmiştir. Grandiflorum Latincede `büyük` anlamına gelen grandis kelimesi ile `çiçek` anlamına gelen floris kelimesinin birleşiminden türetilmiştir; cins içeresinde diğer türlere görece çiçeklerinin büyüklüğüne işaret eder.

Kaynaklar

  1. Davis, P. H. (1965). Flora of Turkey and the east Aegean islands Vol:1. Edinburgh University Press.
  2. Listelenen kaynaklar Glaucium grandiflorum hakkında ilave bilgiler içerebilir: DergiPark
    Ulusal Tez Merkezi
    Tubives
    Türkiye Bitkileri
    Bizim Bitkiler
    Kocaeli Bitkileri
    GBIF Database
    Wikipedia
    Encyclopedia of Life
    Wikispecies
    JSTOR Plant DB
    Efloras
    Plants For A Future
    Google Images
    Plant Illustrations
    KEW-PWO

Basit Görünüm